به نظر  می رسد که منابع رسمی جمهوری اسلامی تمایلی به پاسخگویی در این زمینه ندارند و ترجیح می دهند که در کوران اخبار و اتفاقات متنوعی که روزانه رخ می دهد، این موضوع گم شود. 

سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در گفتگوی تلویزیونی اظهار داشت که "روسیه از اسرائیل و ایران دعوت می کند تا روابط میان خویش را برقرار کنند و در این موضوع هیچ چیز غیرممکنی هم نمی بیند". او در ادامه گفت: "هیچکس نیازی به جنگ ندارد." لاروف به روابط گذشته ایران و اسرائیل اشاره کرد و افزود: "مدت زياد از کمک اسرائیل برای اجرای طرحهای موشکی جمهوری اسلامي و تامین نفت آن دولت به وسیله ایران نمی گذرد. ما باید در پي آن باشیم که به دعوای اسرائیل و ایران پایان دهیم."

به گزارش خبرنامه آزادی برابری به نقل از جرس، اظهارات وزیر امورخارجه روسیه هر چند با بی اعتنایی مقامات رسمی جمهوری اسلامی مواجه شده، اما در میان افکار عمومی ایران به خصوص در فضای مجازی به عنوان یک اتفاق بدیع مورد توجه قرار گرفته است. در این میان یک استاد روابط بین الملل گفت که روسیه پیش از این نیز تمایل خود به بهبود روابط میان ایران و اسراییل را ابراز کرده بود و علت این که اظهارات اخیر لاوروف چنین واکنشی را در بین افکار عمومی ایران بر می انگیزاند بیشتر ناشی از حساسیت هایی است که در وقایع پس از انتخابات نسبت به روسیه شکل گرفته است.
همزمان با گفته های وزیر امور خارجه روسیه، کتابی درباره اسرار فروش نفت به اسرائیل در دو دهه اول جمهوری اسلامی منتشر شده است. روزنامه نیویورک تایمز از قول "مارک ريچ" یکی از دلالان نفتی برای اسرائیل می نویسد: "شرکت ملی نفت ایران، به توافق هائی که پيشتر با دولت محمد رضا شاه پهلوی حاصل شده بود احترام گذاشت. ما به آنها سرويس داديم. ما نفت خريديم، و با انجام امور حمل ونقل، آن را (به اسرائیل)فروختيم. آنها خودشان نمی توانستند اين کار را انجام دهند. ما قادر به انجام آن بوديم."

علاوه بر موضوع فروش نفت به اسرائیل، حداقل در دو موضوع دیگر نیز ادعا می شود که ایران و اسرائیل در دهه ۶۰ شمسی و در خلال سال های جنگ با عراق همکاری داشته اند. موضوع نخست پرونده معامله تسلیحاتی ایران و آمریکا از طریق اسرائیل است که پس از فاش شدن به رسوایی "ایران کنترا" موسوم گشت. موضوع دوم حمله به تاسیسات اتمی عراق با نام "اوسیراک" بود. نیروی هوایی ایران با استفاده از جنگنده های "اف چهار" خود به عمق خاک عراق نفوذ کرد و این تاسیسات را بمباران نمود. ۱۰ ماه پس از آن نیروی هوایی اسرائیل نیز طی عملیاتی با نام "وپرا" تاسیسات اتمی اوسیراک را کاملا نابود کرد. بر طبق ادعای روزنامه ساندی تلگراف، اسرائیل در این عملیات از نقشه و اطلاعاتی بهره برد که توسط ایران به آنها داده شده بود. "گری سیک" مشاور سابق شورای امنيت ملی آمریکا ادعا می کند که ایران حتی موافقت کرده بود تا در صورت بروز مشکل فنی در حین اجرای این عملیات، بمب افکن های اسرائیلی امکان فرود اضطراری در پایگاهی در شمال غرب کشور را داشته باشند.

روسیه در معادله ایران و اسرائیل چه نقشی ایفا می کند؟ به نظر می رسد روس ها به تبعیت از این ضرب المثل قدیمی ایرانی "خر و خرما را با هم می خواهند". روسیه هم مایل به تداوم روابط خویش با جمهوری اسلامی است و هم نمی تواند از فواید سرشار دوستی با اسرائیل نیز چشم پوشی کند. سیاست روس ها برای آن که بتوانند در این شیوه موفق باشند، این بوده که "یکی به نعل و یکی به میخ زده اند." از یک سو فروش موشک های "اس ۳۰۰" را به ایران بنا به درخواست اسراییل در حالت تعلیق گذاشته اند و از سوی دیگر در مقابل تهدید اسراییلی ها به حمله نظامی و نیز تشدید مجازات های بین المللی علیه ایران مخالفت کرده اند. دمیتری مدودف، رییس جمهور روسیه یک ماه پیش حتی اعلام کرد که رییس جمهور اسرائیل به او قول داده که به ایران حمله نخواهد کرد.

صاحب نظران سیاسی  معتقدند روابط روسیه با ایران و اسرائیل همراه با فراز و نشیب بوده است و همچنان نیز خواهد بود. عامل تعیین کننده وضعیت این روابط، منافع ملی روسیه است. در منطقه خاورمیانه روس ها علاقه مند به حضور جدی و داشتن روابط حسنه با هر دو کشور هستند. اما همین که موضوع به حوزه قفقاز و آسیای میانه می رسد، نگاه روسیه تغییر می کند، از یک سو با افزایش قدرت  و سهم ایران در دریای خزر مخالفت می کند و از سوی دیگر نگران نفوذ اسرائیل و آمریکا در کشورهای ایجاد شده پس از فروپاشی شوروی است. در چنین وضعیتی تحلیلگران بین الملل تاثیر عملی چندانی را از اظهارات اخیر وزیر امور خارجه روسیه پیش بینی نمی کنند.

  جرس

 مرتضی نیک پندار